Công thức tính điểm tốt nghiệp 2023

Nhiều giáo viên cho rằng, kỳ thi tốt nghiệp THPT trong những năm sắp tới cần có sự điều chỉnh từ mức độ đề thi đến khâu trông thi, chấm thi... để tăng tính trung thực, tạo công bằng cho người học.

Thí sinh tham dự kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2022.

Đề thi cần có sự phân hoá rõ ràng hơn

Kỳ thi tốt nghiệp THPT luôn nhận được sự quan tâm của dư luận bởi lẽ kết quả của kỳ thi này không chỉ để xét tốt nghiệp mà có tính chất định hướng và đánh giá quá trình dạy học bậc phổ thông. Đồng thời, kết quả của kỳ thi này cũng là căn cứ, dữ liệu để các cơ sở đào tạo đại học tuyển sinh đầu vào.

Từ thực tế phổ điểm các năm gần đây, cô Nguyễn Thuý Toàn - Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Bình [Quảng Ninh] - cho rằng, vấn đề cần chú trọng nhất của kỳ thi tốt nghiệp THPT là đề thi. Song song với việc đảm bảo tính bao quát để đánh giá chất lượng giáo dục phổ thông, đề thi cần có tính phân hóa, đảm bảo đánh giá năng lực học sinh sử dụng cho xét tuyển đầu vào bậc học cao hơn.

"Cần liên tục cải tiến chất lượng và tính hoàn thiện của hệ thống ngân hàng đề thi và có sự phân hoá đề thi rõ ràng nếu không muốn các thí sinh ngang bằng điểm số và dẫn đến hiện tượng mưa điểm 10 như những năm về trước” - cô Thuý Toàn đề xuất. 

Cùng quan điểm như trên, cô Nguyễn Thị Thuỷ - giáo viên Ngữ văn Trường THPT C Bình Lục [Hà Nam] - nêu quan điểm, đề thi của kỳ thi tốt nghiệp THPT không nên ở mức độ quá dễ. Thước đo đánh giá của học sinh khá, giỏi sẽ có những quy chuẩn khác nhau thông qua việc làm bài thi. 

"Đề thi đảm bảo mức độ đại trà để các em đỗ tốt nghiệp. Nhưng nên có sự phân hoá với những em có nguyện vọng đăng ký vào đại học. Riêng với bộ môn Ngữ văn, việc xuất hiện nhiều điểm 8, 9 có thể xuất phát từ đề thi quá dễ hoặc cũng có thể do người chấm thi nới lỏng tay. Vậy nên, để tạo ra một cuộc thi công bằng, trước hết phải có một đề thi đạt chuẩn cao” - cô Thủy nói.

Người chấm thi cần “lý trí” hơn

Là một giáo viên có kinh nghiệm nhiều năm chấm thi, cô Hồ Thị Minh Liên - giáo viên Trường THPT Quỳnh Lưu 1 [Nghệ An] - nhấn mạnh rằng, một kỳ thi trung thực phải có đội ngũ giáo viên chấm thi công tâm. Để có được kết quả chính xác cao, người chấm thi không nên cảm tính mà đánh giá.

“Theo tôi quan sát, một thực trạng chung khi chấm thi là các thầy cô luôn “chắt chiu” điểm số cho các em. Chính vì thế luôn có sự chênh lệch phiếu điểm giữa các giám thị chấm thi. Để hạn chế điều này, chính các thầy cô phải là người chủ động, tránh tư tưởng “thương học sinh” mà cho điểm số cao ngất ngưởng” - cô Minh Liên thẳng thắn nói.

Nhận định một trong những vấn đề được dư luận quan tâm nhất trong vài năm trở lại đây là tình trạng lọt, lộ đề thi tốt nghiệp THPT, PGS.TS Trương Đại Lượng - Trưởng phòng Đào tạo và Quản lý khoa học và Hợp tác Quốc tế, Trường Đại học Văn hoá Hà Nội - nêu rõ, đây là điều không được phép xảy ra ở một kỳ thi lớn. Cần có sự đánh giá khách quan và đúng đắn nhất từ việc chấm điểm, từ đó đầu vào bậc đại học sẽ trở nên trung thực và hiệu quả cao.

“Khi tiếp nhận hồ sơ của các em, nhà trường rất cân nhắc trong việc ưu tiên các em có điểm số cao. Nhưng những năm trở lại đây, điểm số tăng cao ở mức độ đồng đều khiến khâu lọc hồ sơ diễn ra khá căng thẳng và bối rối.

Kỳ thi nào cũng sẽ có những hạt sạn và khó tránh khỏi, tuy nhiên phải được cải thiện và có sự thay đổi. Chỉ cần một người làm lộ đề thi sẽ dẫn tới hệ thống thi cử bị phá vỡ. Để có một kỳ thi trung thực, ngoài đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới kiểm tra, cần tăng cường nâng cao chất lượng, hiệu quả khâu tổ chức kỳ thi" - PGS.TS Trương Đại Lượng nêu quan điểm.

Về kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2023, quan điểm của Bộ Giáo dục và Đào tạo và hội nghị thống nhất giữ ổn định mô hình, cách thức tổ chức để phù hợp Chương trình giáo dục phổ thông 2006 đang triển khai những năm cuối cùng.

Song song, kỳ thi sẽ tiếp tục phát huy và hoàn thiện thêm yếu tố ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số. Đồng thời, rà soát, xem xét nếu cần thiết sẽ ban hành quy chế thi mới để khắc phục một số điểm chưa thật thuận tiện.

Theo cách tính điểm ưu tiên mới, không còn hiện tượng thí sinh có điểm xét tuyển đại học cao hơn 30 điểm [ảnh minh họa]

Theo quy định trong Quy chế tuyển sinh đại học, tuyển sinh cao đẳng ngành giáo dục mầm non năm 2022 [ban hành kèm theo Thông tư số 08/2022/TT-BGDĐT ngày 06/6/2022 của Bộ trưởng Bộ GDĐT], việc tính điểm ưu tiên sẽ được điều chỉnh, không còn hiện tượng thí sinh có điểm xét tuyển đại học cao hơn 30 điểm.

Làm rõ về điểm mới này trong Quy chế, bắt đầu áp dụng từ năm 2023, Thứ trưởng Bộ GDĐT Hoàng Minh Sơn cho hay, việc tính mức điểm ưu tiên được điều chỉnh nhằm tạo sự công bằng giữa các nhóm thí sinh thuộc các khu vực và đối tượng khác nhau.

Qua phân tích phổ điểm kết quả xét tuyển các năm vừa qua, điểm xét tuyển của thí sinh trước và sau khi được cộng điểm ưu tiên có sự thay đổi rõ rệt, đặc biệt là từ mức điểm lớn hơn 22,5 điểm [mức 22,5 điểm ở đây tương đương với 7,5 điểm nếu quy ra mức thang điểm 10 thông thường] khi chưa được cộng điểm ưu tiên thì nhóm thí sinh ở KV1, KV2, KV2-NT có điểm trung bình thấp hơn nhóm không được cộng điểm ưu tiên [KV3]; nhưng khi được cộng điểm ưu tiên thì điểm trung bình của nhóm được cộng điểm ưu tiên lại lớn hơn [thậm chí tỉ lệ lớn gấp nhiều lần] so với nhóm không được cộng điểm ưu tiên.

Kết quả phân tích quá trình học tập của 2 nhóm thí sinh này trong trường đại học cho thấy: nhóm sinh viên trúng tuyển do được cộng điểm ưu tiên có kết quả học tập thấp hơn so với nhóm không được cộng điểm ưu tiên; điều này cho thấy sự không công bằng giữa 2 nhóm đối tượng thí sinh trên, và các trường, đặc biệt là các trường tốp đầu với các ngành hàng đầu, cũng không lựa chọn được các thí sinh có thực lực tốt để đào tạo.

Nhóm thí sinh bị yếu thế, bất lợi, không được hưởng sự công bằng chính là nhóm ở KV3, khi xét tuyển vào các trường và ngành hàng đầu. Thống kê cũng cho thấy, ở nhiều ngành có mức độ cạnh tranh cao thì tỉ lệ thí sinh không được cộng ưu tiên trúng tuyển rất thấp, trong khi nhóm này có thực lực học tốt hơn nhóm được cộng điểm ưu tiên.

Để khắc phục sự bất hợp lý nêu trên, đảm bảo sự công bằng trong toàn hệ thống, và có lộ trình áp dụng [từ năm 2023], Quy chế đã quy định: mức điểm ưu tiên khu vực và ưu tiên đối tượng đối với thí sinh đạt tổng điểm từ 22,5 điểm trở lên [trên tổng điểm 30 tối đa của mỗi tổ hợp 3 môn, tương đương 7,5 điểm trên thang điểm 10] được giảm tuyến tính [tới 30 điểm thì mức điểm mưu tiên bằng 0], cụ thể theo công thức: Mức điểm ưu tiên thí sinh được hưởng = [[30 - Tổng điểm đạt được của thí sinh]/7,5] x Tổng điểm ưu tiên được xác định thông thường.

Điểm ưu tiên tính theo quy chế sẽ được giảm tỷ lệ với Tổng điểm đạt được của thí sinh tại các mức điểm, được làm tròn đến 0,01 điểm.

Theo cách tính này, những thí sinh đạt điểm thi, điểm xét học bạ hoặc điểm khác quy đổi về thang điểm 10 cho từng môn với tổng điểm là 30, thì với các em đạt tới tổng điểm 22,5 không có gì thay đổi trong điểm ưu tiên khu vực và ưu tiên đối tượng. Đối với các em đạt từ 22,5 trở lên, điểm ưu tiên của các em sẽ được giảm dần đều cho đến khi điểm thi là 30 điểm thì điểm ưu tiên bằng 0.

Như vậy, với công thức xác định trong Quy chế, việc tính toán ra mức điểm ưu tiên rất dễ dàng và rõ ràng. Đối với em đạt điểm càng cao điểm ưu tiên càng giảm, tránh được hiện tượng như những năm trước, có thí sinh đạt điểm xét tuyển cao hơn 30 điểm, hoặc trường hợp những thí sinh ở khu vực 3 có điểm thi rất cao nhưng vẫn không trúng tuyển do sự cạnh tranh ở những ngành có điểm trúng tuyển cao là rất lớn.

Để đảm bảo việc tuyển sinh được diễn ra ổn định, Quy chế tuyển sinh hiện hành cũng đã đưa ra lộ trình để áp dụng, cụ thể các thay đổi trên sẽ được thực hiện từ năm 2023.

Số thí sinh thuộc diện hưởng các ưu tiên khác nhau là rất lớn, chiếm tới 75% tổng số thí sinh tốt nghiệp hàng năm. Áp dụng chính sách ưu tiên là nhằm giúp tăng tiếp cận giáo dục và đào tạo bậc cao đối với các thí sinh ở vùng khó khăn và thuộc đối tượng yếu thế. Việc áp dụng chính sách xã hội là cần thiết, tuy nhiên cũng cần đảm bảo sự công bằng, tránh để sự hỗ trợ này lại làm cho nhóm thí sinh khác bị rơi vào bất lợi và yếu thế.

Chế độ cộng điểm ưu tiên cũng tương tự như các chế độ chính sách hỗ trợ khác, không thể chỉ cào bằng theo điều kiện từng khu vực, mà còn phải căn cứ mức độ khó khăn cần hỗ trợ của từng đối tượng. Trong cùng một khu vực, một gia đình ít khó khăn hơn một gia đình khác tất nhiên sẽ được hỗ trợ ít hơn, thậm chí không cần hỗ trợ; chứ không thể nói gia đình ít khó khăn hơn lại thiệt thòi hơn. Một học sinh ở khu vực 1 hay 2 chắc hẳn sẽ tự hào hơn cả nếu trúng tuyển vào một trường đại học top đầu mà không cần điểm cộng ưu tiên.

Thứ trưởng cho biết, có một số ý kiến đề nghị bỏ chế độ ưu tiên hoặc giao việc quy định này cho các trường tự chủ thực hiện trong tuyển sinh. Chính sách ưu tiên là của Đảng và Nhà nước ban hành, do vậy chúng ta cần phải tuân thủ, đảm bảo hỗ trợ phù hợp cho các nhóm đối tượng gặp khó khăn, yếu thế hoặc các đối tượng đặc biệt cần được hưởng chính sách ưu tiên. Việc thực hiện trong tuyển sinh cũng cần thống nhất trong toàn hệ thống, do vậy cần được quy định trong Quy chế.

Chủ Đề